De relatie tussen ZZP, PVC en UTP kabel

Heb je het over computerkabels, dan heb je het meestal over de zogenoemde UTP kabel. Een type netwerkkabel dat zeer wijdverbreid is in zowel een bedrijfsmatige als in een huiselijke omgeving. Aangezien het aandeel professionals en ZZP-ers nog steeds toeneemt en veel thuisomgevingen ook zakelijk worden gebruikt, is het zinvol stil te staan bij vereisten over UTP kabel in een professionele omgeving.

UTP kabel uitgelegd

Laten we bij het begin starten. UTP staat voor Unshielded Twisted Pair, in het Nederlands Onafgeschermde Gedraaide Paren, wat aangeeft hoe de UTP kabel is opgebouwd. Unshielded wil zeggen dat er geen elektromagnetische afscherming aanwezig is. Twisted Pair geeft aan dat de aders paarsgewijs in elkaar gedraaid zitten. Om elke ader zit overigens een elektrisch isolerende laag. Alle vier aderparen van ene UTP kabel samen zijn weer omhuld door een kunststof mantel. Om een aansluiting te kunnen realiseren is het snoer aan beide einden voorzien van een RJ45 connector. Dit type connector is op het merendeel van de computerapparatuur aanwezig.

CAT code in relatie tot prestaties

Zoals bij veel andere producten zijn ook bij UTP kabels verschillende uitvoeringen te verkrijgen. Er is onder andere verschil in snelheid, in adermateriaal, in buitenmantel materiaal en er zijn uitvoeringen waarbij toch een vorm van elektromagnetische afscherming aanwezig is. Beginnen we met het verschil in snelheid. UTP kabels zijn voorzien van een codering die aangeeft hoeveel Megabits per seconde door de kabel getransporteerd kunnen worden. Bij CAT5e is dit maximaal 1000 Mb/s oftewel 1Gb/s. Bij een UTP kabel CAT6 is dit ook 1000 Mb/s, maar er kunnen door de grotere bandbreedte meer data tegelijkertijd verstuurd worden. Bij CAT6A is de maximale snelheid maar liefst 10000 Mb/s, oftewel 10 Gb/s. Er zijn ook nog CAT7, CAT7A, CAT7A+ en CAT8.1 versies op de markt, maar deze zijn allemaal van het type FTP, wat aangeeft dat per aderpaar een extra elektromagnetische afscherming aanwezig is. In omgevingen waar veel elektromagnetische straling aanwezig is, zoals in een fabriekshal of bij zeer sterke elektronische apparatuur een zinvolle investering. Tevens liggen de maximale snelheden nog hoger. Voor de gemiddelde thuisgebruiker zijn de UTP kabels echter ruim voldoende.

Eigenschappen van de verschillende kernmaterialen bij een UTP kabel

In voorgaande alinea is al aangegeven dat het materiaal waarvan de geleidende aders gemaakt zijn kan verschillen. Op dit moment zijn er drie typen te onderscheiden: koper, CCA en CCS. Hierbij kan al direct gezegd worden dat koper de meest hoogwaardige geleider is, met de gunstigste eigenschappen. Goed geleidend, soepel, sterk en flexibel. Het is ook de duurste van de drie materialen. CCA en CCS zijn goedkopere alternatieven. CCA staat voor Copper Cladded Aluminium, wat zoveel wil zeggen als een aluminium geleider met een dun laagje koper eromheen. Aluminium is niet zo’n goede geleider als koper, maar omdat de elektronen grotendeels aan de buitenkant van de ader lopen, wordt ook grotendeels van de koperen buitenlaag gebruikgemaakt. Qua levensduur zal een CCA kabel het moeten afleggen tegen een zuivere koperen variant; dit omdat aluminium op de langere termijn minder soepel en breekbaarder is. Hetzelfde geldt ook voor CCS, wat staat voor Copper Cladded Steel. Staal is echter nog gevoeliger voor afname van soepelheid en vertoond zodoende op termijn een nog grotere kans op breuken. Vanwege de hogere elektrische weerstand van de CCA en CCS kernen ten opzichte van puur koperen kernen zijn deze niet geschikt voor het overbruggen van grote afstanden, hiervoor is het signaalverlies dan te groot.

De buitenmantel, let op bij professioneel gebruik

De buitenmantel van een UTP kabel is naast het binnenwerk een zeer belangrijk onderdeel van de kabelconstructie. Niet zo verwonderlijk, want de buitenmantel beschermt de aderparen tegen invloeden van buitenaf. Zaken als vocht en UV straling worden bij de gevoelige aderparen weggehouden. Voor situaties buitenshuis zijn er UTP kabels met een extra stevige buitenmantel. Het meest gebruikte mantelmateriaal, zowel voor uitvoeringen voor binnen als buiten, is PVC. PVC is de afkorting van Poly Vinyl Chloride, een degelijke kunststof met een zeer lange levensduur. Bij toepassing van UTP kabels in een professionele omgeving kan het mogelijk zijn dat het verboden is om kabel met een PVC mantel toe te passen. Dit omdat bij een eventuele brand toxines uit het materiaal kunnen vrijkomen. Voor deze situaties zijn er uitvoeringen met een zogeheten LSZH mantel. LSZH staat voor Low Smoke en Zero Halogen, wat betekent dat bij brand weinig rookontwikkeling en weinig giftige gassen vrijkomen uit het materiaal. Dit is zowel gunstig voor de gezondheid van de mens, dier en milieu als ook voor elektronica. Niet voor niets de keuze bij toepassingen in bijvoorbeeld grotere kantoren en gezondheidsinstellingen.

UTP kabel Onafgeschermd, maar toch niet helemaal

Tot nu toe zijn we er van uitgegaan dat een UTP kabel het moet stellen zonder elektromagnetische afscherming. Toch zijn er inmiddels enkele uitvoeringen, waarbij een vorm van afscherming is aangebracht. Het betreft hier de typen F-UTP en SF-UTP. Wat is nu het verschil tussen deze beide varianten? Bij een F-UTP kabel is de buitenmantel uitgevoerd met een afschermende metalen folielaag. De aderparen zelf zijn onafgeschermd. Bij SF-UTP is de buitenmantel uitgevoerd met een dubbele afscherming van metalen folie en vlechtwerk. De aderparen zelf zijn hier ook onafgeschermd. Het mag duidelijk zijn dat de dubbele afscherming effectiever is in het weghouden van stoorsignalen dan de enkele afscherming. Het is overigens de hoeveelheid elektromagnetische straling in de omgeving van het snoer die bepaalt welk niveau van afscherming te prefereren valt. Voor in thuissituaties kunt u vaak gerust de volledig onafgeschermde UTP kabel kopen, ook wel U-UTP genoemd, terwijl in bedrijfsmatige situaties een F-UTP of SF-UTP variant de voorkeur geniet. Het is zinvol om als zelfstandige en professional bij de verschillen stil te staan en voor elke situatie de juiste UTP kabel te kiezen.

Dit is een ingezonden bijdrage van Allekabels over UTP-kabels.