In navolging van Gartner luidt Forrester de noodklok over Europese soevereine ambities. De chipindustrie wordt met de huidige plannen niet autonoom van de buitenwereld, terwijl dat wel geldt voor de Verenigde Staten en China volgens Forrester. Public clouds en software vanuit de VS houden Europa digitaal afhankelijk.
In zijn eerste Global Sovereignty Forecast meet Forrester landen via een Tech Sovereignty Index, met scores voor AI-investeringen, cloudinfrastructuur, chips, software, datacentercapaciteit en technisch talent. China en de VS gaan ver voorop, met totaalscores van respectievelijk 82 en 79 procent.
Europese landen zijn op grote afstand daarvan. Ook tussen nu en 2030 mogen we weinig verbetering verwachten. Duitsland en Spanje stijgen van 34 naar 36 procent, Frankrijk van 33 naar 35 procent, het VK van 30 naar 32 procent en Italië van 27 naar 29 procent. Dat zijn geen sprongen om vrolijk van te worden.
Meer fabs, geen onafhankelijkheid
Halfgeleiders leveren wel vooruitgang op. Overheden pompen fors geld in eigen productie en Forrester verwacht dat de scores voor chipfabricage in meerdere landen flink stijgen. Maar deze fabs zullen de afhankelijkheid van buitenlandse spelers niet laten afnemen. Europa ontwerpt nog altijd zo’n 1 procent van de chips wereldwijd en kent geen eigen grote chipontwerper.
De European Chips Act dicht dat gat tevens op geen enkele manier. Brussel wil in 2030 een vijfde van de wereldproductie leveren, maar Forrester rekent op 11,3 procent. De Europese Rekenkamer concludeerde eerder dat de Commissie zelf uitgaat van 11,7 procent, en noemt het doel “zeer onwaarschijnlijk”.
Sovereign cloud overtuigt niet
Fysieke apparatuur is één ding, maar de software die erop draait en de ecosystemen waar organisaties mee omgaan blijven van niet-Europese komaf zonder een realistisch alternatief in zicht. AWS, Microsoft Azure en Google Cloud beheersen samen ongeveer 65 procent van de Europese cloudmarkt. Forrester spreekt zich negatief uit over de soevereine verhalen van de hyperscalers: de datacenters staan in Europa, maar de eigenaar blijft niet-Europees. We meldden eerder al dat de AWS European Sovereign Cloud technische toegang vanuit de VS mogelijk maakt, al is die onwaarschijnlijk, en Microsoft moest een jaar geleden al erkennen dat de eigen soevereine oplossing geen gegarandeerde datasoevereiniteit voor Europa kon garanderen.
De conclusie van Forrester sluit aan bij die van Gartner een tijdje terug. Het bureau stelt dat alleen de VS en China momenteel een echt soevereine cloud kunnen draaien. Forrester adviseert landen om volledige zelfvoorziening los te laten en afhankelijkheid te managen via allianties, open technologieën en gerichte investeringen.
Desondanks blijven ook Europese partijen zich inzetten voor oplossingen die inspelen op de drang naar soevereiniteit, hoe moeilijk haalbaar deze ook lijkt. Zeven Nederlandse cloudaanbieders bundelden in april hun krachten voor een soeverein alternatief voor de Amerikaanse spelers, bijvoorbeeld. We mogen verwachten dat dergelijke oplossingen vaker op de markt komen, maar een positieve inschatting van hun concurrentiepositie vanuit bureau’s als Forrester en Gartner is nog ver weg.