Hoe bouw je een AI-platform dat volledig compliant, veilig en soeverein is voor de Nederlandse overheid en publieke sector? Daan Witte, mede-oprichter van data- en AI-agency Gradient en het soevereine AI-platform soev.ai, vertelt over de transitie van een fysieke server op kantoor naar een hoogwaardige en schaalbare infrastructuur in de datacenters van NorthC.
Experimenteren op een kantoorserver
Toen Daan Witte en zijn mede-oprichter Lex Lubbers – allebei net afgestudeerd in Delft – twee jaar geleden begonnen met hun agency Gradient, was soevereine AI nog niet zo’n hot topic als nu. Ze kregen van hun eerste klant, het ministerie van Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN), meteen een uitdagend innovatievraagstuk: hoe ontsluit je honderdduizenden documenten voor beleidsmedewerkers via AI, op een manier die volledig veilig is en waarbij je gegarandeerd zelf de controle houdt over de data? In die beginfase was er van een geavanceerde soevereine cloudinfrastructuur nog geen sprake. Ze werkten destijds heel pragmatisch, volgens Witte: “In de pilotfase hadden wij gewoon een server op kantoor staan met een eigen Nvidia GPU erin. We wisten natuurlijk dat dit nooit genoeg zou zijn om echt in productie te gaan, maar voor het experimenteren was het perfect”.
Het kantelpunt: waarom soevereiniteit plotseling cruciaal werd
Op het moment dat de pilot succesvol bleek en mocht worden opgeschaald naar honderdduizenden bronnen, vonden er wereldwijd een aantal belangrijke geopolitieke veranderingen plaats, met politieke onrust, dreigende importheffingen en discussies over datasoevereiniteit. Tegelijkertijd kregen de oprichters verzoeken van andere overheidsinstanties die ook behoefte hadden aan een veilige chatbot voor gevoelige informatie, met de zekerheid dat hun data niet naar de VS weggesluisd zou worden.
Dat gaf de doorslag om het platform soev.ai te lanceren. Er was een duidelijke behoefte: organisaties zochten een manier om laagdrempelig met AI aan de slag te gaan, maar wilden absolute controle behouden over waar hun data staat, wie de applicatie beheert (nu en in de toekomst) en naar een gezonde balans tussen kwaliteit en operationele kosten. Inmiddels bedient soev.ai diverse organisaties die voor dezelfde controle- en soevereiniteitsvraagstukken staan, waaronder vier ministeries, een kritieke energieorganisatie en gemeentes, maar ook mkb onderzoeks- en adviesbureaus.
De zoektocht en de ontmoeting met Intermax en NorthC
Een server op kantoor is prima voor een test, maar voor productie binnen de overheid is professionele, schaalbare en bedrijfszekere infrastructuur een absolute vereiste. De zoektocht naar een geschikte partner verliep organisch. Via het ministerie werd contact gelegd met Intermax, een Rotterdamse cloudhostingpartij met een sterke reputatie op het gebied van soevereiniteit en veiligheid.
Daarbij was het handig dat Intermax vlakbij zat. “Het bleek dat Intermax destijds in het gebouw direct pal naast ons startup-kantoor zat. We werden met open armen ontvangen. Intermax geloofde in onze visie, investeerde in de benodigde GPU’s en zo konden we direct aan de slag”, zegt Witte.
Onder de soevereine cloudoplossingen van Intermax ligt de fysieke fundering van NorthC. Want soevereiniteit is uiteindelijk niet alleen een software-eigenschap, maar ook iets fysieks: servers die je kunt aanwijzen, in een gebouw in Nederland, onder Europese jurisdictie, met de stroom, koeling en connectiviteit om geavanceerde AI-modellen lokaal te draaien. Soev.ai schakelt dagelijks met Intermax; NorthC zorgt ervoor dat de hele keten letterlijk ergens in Nederland staat, in regionale datacenterlocaties dicht bij de organisaties die erop bouwen.
Waarom colocatie en lokale cloud de enige logische keuze waren
Voor soev.ai en hun klanten in de publieke sector lagen publieke Amerikaanse clouds (zoals AWS of Azure) voor gevoelige use-cases niet voor de hand vanwege het gebrek aan echte controle over de eigen technologie-stack en data, en compliance-risico’s. De keuze voor een combinatie van het Nederlandse Intermax en de datacenters van NorthC bood de perfecte balans:
1. Echte controle en cloud-onafhankelijkheid: soev.ai bouwt alles op basis van open-source technologie. Dit betekent bijvoorbeeld dat hun software draait binnen Kubernetes-omgevingen die heel eenvoudig verplaatst kunnen worden. Mocht een partij ooit worden overgenomen door bijvoorbeeld een Amerikaans bedrijf, dan kan de hele stack snel en makkelijk verplaatst worden naar een ander Nederlands datacenter of zelfs on-premises bij de klant.
2. Redundantie en veiligheid: voor overheidsinstanties is redundantie een absolute voorwaarde. Dankzij de redundante mogelijkheden van NorthC en Intermax kan de omgeving zo worden ingericht dat vitale processen en diensten ook bij calamiteiten blijven doordraaien. Dit is geen bijzaak, maar een belangrijk ontwerpprincipe voor dienstverlening aan de overheid.
3. Optimale prijs-kwaliteitverhouding: door gebruik te maken van kleinere open-source AI-modellen zoals Mistral, deze te draaien op lokale infrastructuur en te optimaliseren voor de specifieke context van de klant, presenteert dit soort specifieke toepassingen minstens zo goed, tegen een fractie van de kosten van de klassieke cloudmodellen.
De toekomst: Agentic AI en de noodzaak van soevereiniteit
Daan Witte benadrukt dat soevereiniteit en betrouwbare lokale infrastructuur de komende jaren alleen maar belangrijker worden. AI (en soev.ai zelf) verschuift immers van eenvoudige chatbots naar agentic AI, waarbij AI-agents zelfstandig processen binnen organisaties gaan uitvoeren.
“De belofte is dat AI organisaties 30% tot 40% efficiënter gaat maken. Geen enkele organisatie wil dat volledig uit handen geven aan één externe, buitenlandse partij die zomaar de prijzen kan verdubbelen of de stekker eruit kan trekken. Je moet kunnen switchen als dat nodig is of gewoon omdat je dat wil. Lokale, redundante infrastructuur zoals die van NorthC en Intermax is daarvoor essentieel”, concludeert Witte.
Met deze samenwerking laten soev.ai, Intermax en NorthC zien dat high-end, compliant en soevereine AI geen toekomstmuziek is, maar vandaag al draait in Nederland, op Nederlandse infrastructuur.
Dit is een ingezonden bijdrage van NorthC. Via deze link vind je meer informatie over de mogelijkheden van het bedrijf.