Kamerleden Barbara Kathmann (GroenLinks-PvdA) en Jan Struijs (50Plus) hebben 25 vragen gesteld aan de staatssecretarissen van Financiën en EZK over de uitbesteding van het btw-systeem aan het Amerikaanse FAST Enterprises. De leden willen weten hoe de digitale autonomie van Nederland gegarandeerd blijft bij het gebruik van het softwarepakket GenTax.
De Belastingdienst staat opnieuw in het politieke debat over digitale autonomie. Kathmann en Struijs willen antwoord vóór het commissiedebat Belastingdienst van 19 maart 2026. Zoals Techzine eerder berichtte, won FAST Enterprises vorig jaar een aanbesteding van 190 miljoen euro voor de vernieuwing van de btw-verwerking. Het te implementeren pakket heet GenTax. De deal beperkt zich niet tot software: FAST levert ook de servers, verzorgt technisch beheer en voert onderhoud uit vanuit de Verenigde Staten. Het systeem krijgt bovendien toegang tot 20 tot 25 andere applicaties binnen de Belastingdienst.
Spionage, datalek en autonomie
De vragen raken aan veiligheid en onafhankelijkheid. Kan de Belastingdienst zelfstandig incidenten afhandelen in GenTax, bugfixes doorvoeren en het systeem aanpassen aan nieuwe regelgeving, zonder tussenkomst van FAST? Kathmann en Struijs vragen ook welke analyses zijn uitgevoerd op risico’s voor spionage en datalekken, en of FAST volledig onder Nederlandse en Europese jurisdictie valt. In het licht van de Amerikaanse Nationale Veiligheidsstrategie willen ze weten of de relatie met FAST als drukmiddel gebruikt kan worden.
Het door McKinsey opgestelde rapport ‘Kopen of zelf bouwen?’ dat een rol speelde bij de keuze voor FAST, is inmiddels offline gehaald. De Kamerleden eisen openbaarmaking. Het Adviescollege ICT-toetsing oordeelde al in april 2024 dat de voorbereiding onvoldoende was: de besturing te zwak en de besluitvorming onzorgvuldig.
Vergelijking met Solvinity-kwestie
De kwestie vertoont overeenkomsten met de eerdere discussie over Solvinity, de beheerder van DigiD die in handen van het Amerikaanse Kyndryl dreigt te vallen. Ook daar speelt de vraag in hoeverre kritieke overheidssystemen bij buitenlandse partijen mogen worden ondergebracht.
Kathmann en Struijs vragen het kabinet toe te zeggen geen onomkeerbare stappen te zetten in de migratie naar FAST totdat digitale autonomie volledig is gewaarborgd en de Kamer zich heeft kunnen uitspreken. Ook verzoeken ze om een onafhankelijk onderzoek naar de mogelijkheid het project alsnog stop te zetten.