Blockchain-blog deel 1: Blockchain is zoveel meer dan bitcoin

Abonneer je gratis op Techzine!

Blockchain is zonder twijfel een van de buzzwords van de afgelopen tijd. Bij allerlei projecten kom je het tegen, van projecten waar banken bij betrokken zijn tot grote ondernemingen en zelfs de overheid. Vaak doen zij dat ook in een gezamenlijk project. Er is inmiddels zelfs een heuse Nationale Blockchain Coalitie opgericht, met een agenda zich richt op logistiek, energie, financiën, kennisinstellingen en overheid – onder leiding van Minister Kamp. Er wordt dus serieus werk gemaakt van onderzoek naar de mogelijkheden en onmogelijkheden van blockchain. Consument en werknemer merken van al deze activiteiten nog niet veel, maar zullen hier op termijn wel de effecten van ondervinden. En omdat deze ontwikkelingen impact hebben op veel aspecten van de samenleving, zal ook de uitdaging op ICT-vlak groter worden. 

Blockchain wordt tegenwoordig vaak gezien als het hart van nieuwe technologische ontwikkelingen en heeft daarom in de nabije toekomst veel impact op mensen, ondernemingen en de samenleving als geheel. Toch is er relatief gezien maar weinig bekend over het onderwerp. Het is in potentie in ieder geval veel meer dan alleen de basis van de bitcoin, zoveel is zeker. Met een gedistribueerde database tussen nodes met data die niet te bewerken zijn, maar waar je alleen maar nieuwe data aan toe kunt voegen, zijn er nog veel meer mogelijkheden voor deze technologie. De verschillende nodes kunnen gezien het feit dat ze alle beschikken over dezelfde database elkaar controleren, wat de noodzaak voor externe controle doet afnemen. Dit levert ook de nodige mogelijkheden op op het gebied van automatiseren bijvoorbeeld.

In dit eerste van een serie 4-wekelijkse blogs zullen we ons gaan richten op de vier richtingen die we zien als het gaat om blockchain:

  1. blockchain als ledger en algorithme – dus de technologie
  2. blockchain als een innovatie en nieuwe technologie – de zakelijke mogelijkheden in organisaties
  3. blockchain als disruptie – de veranderingen voor mensen
  4. blockchain en bedrijfsmatige consistentie – het organogram

Het maakt daarbij niet uit of dit organisaties zijn in de private of publieke sector. Het maakt eveneens niet uit of het gaat om een start-up of een multinational. Iedereen is ermee bezig en iedereen heeft gelijke kansen, en je ziet alle partijen ook samenwerken. Dit is tevens het basisprincipe van blockchain.

Blockchain als ledger en algoritme – de technologie en de implementatie

De nieuwe technologie en de platforms zijn al beschikbaar, de toepassingen – of use cases –  blijven nog achter. Ook is nog niet duidelijk hoe tot een nieuwe consistentie in samenleving en bedrijfsleven zou moeten worden gekomen en hoe het onderwijs eruit zou moeten zien om te voorzien in het toenemende aantal ICT-ers dat nodig zal zijn om de dagelijkse praktijk van de nieuwe technologieën vorm te geven. Er is nu al een tekort aan vakbekwame mensen en er moet dus iets gebeuren ten aanzien van het onderwijs.

Start-up-ambassadeur Prins Constantijn maakt zich voor dat laatste ondertussen sterk, getuige zijn recente uitspraken hierover tijdens de CES in Las Vegas waarin hij pleit voor meer samenwerking tussen de technische universiteiten, en voor meer aandacht voor coderen, techniek en ondernemerschap. Programmeren, of coderen, in blockchain kan in verschillende talen zoals C++, java en python. Met name goede programmeurs met een brede scope en kennis van business processen zullen nodig zijn. Deze zijn echter nu al schaars terwijl de vraag groter wordt.

Met de nieuwe technologieën gaat ook de vraag omtrent de privacy, controle en beveiliging van dergelijke nieuwe platforms nog meer spelen dan nu al het geval is. Grote machtige bedrijven bewaken onze netwerken al, en straks gaat dat gecentraliseerder door middel van blockchain. Zo bouwt Ethereum een framework dat gebruikers de mogelijkheid biedt gemeenschappelijk nieuwe applicaties te bouwen: een blockchain met een ingebouwde Turing-complete, mathematische oplossing. Hierdoor is het mogelijk mathematische berekeningen in logische vertalingen om te zetten en smart contracts – ingewikkelde logica – te implementeren.

Ook IBM is al ver met het platform Hyperledger. Beide zijn voorbeelden van geavanceerde vormen van gedeelde databases zoals deze in feite nu ook al bestaan, in tegenstelling tot speciaal gebouwde blockchains. Hiervan bestaat momenteel alleen een use case, de al eerder aangehaalde bitcoin.

Blockchain als innovatie – de zakelijke mogelijkheden in organisaties

De snelheid waarmee technologische mogelijkheden zich ontwikkelen is enorm. Kijkend naar de toekomst, dan betekent dit veel voor ons als mensen en voor onze wereld. Wat zijn de implicaties, is het innovatie en wat betekent dit voor bedrijven, consumenten, de sector, en onderwijs? En welke elementen zijn een voorwaarde voor een succesvolle implementatie van blockchain en leiden naar een nieuwe consistentie in organisaties?

De circulaire economie komt hier ook om de hoek kijken. Hierbij wordt reeds in de ontwerpfase van het product rekening gehouden met hergebruik te zijner tijd van de te gebruiken materialen. Ketenpartners in deze circulaire economie kunnen met elkaar afspraken maken over grondstofleveringen via materiaalbanken. Een voorbeeld van de toepassing van de circulaire economie is het nieuwe paviljoen dat ABN Amro Bank samen met BAM bouwt op het Gustav Mahlerplein in Amsterdam: een ontmoetingsplaats voor collega’s, klanten en bewoners van de Zuidas.

Blockchain als disruptie – de veranderingen voor mensen

Samen met het Internet of Things kan blockchain de economie transformeren. Dit kan leiden tot een nieuwe industriële revolutie. Complete onderdelen van de economie kunnen dan in theorie in ieder geval afgeschaft worden als gevolg van toenemende efficiency, transparantie en beveiliging, wat leidt tot allerlei nieuwe mogelijkheden. Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat het niet ondenkbaar is dat alle bedrijfsprocessen die nu nog handmatig worden uitgevoerd, op den duur door technische oplossingen vervangen zullen worden. Een voorbeeld hiervan is een onbemande drone die het bezorgproces overneemt.

Dit zal leiden tot socio-disruptieve problemen: wat moet je dan met achterhaalde functieomschrijvingen en bedrijfsprocessen, hoe moet het met onderwijs? Zal dit leiden tot massale werkloosheid? Of betekent het een sociale tweedeling tussen degenen die wel en degenen die niet mee kunnen komen in de nieuwe samenleving? Vanwege deze potentiële nieuwe tweedeling is het belangrijk te weten wat blockchain en Internet of Things betekenen en waarvoor de nieuwe technologieën wel en niet geschikt zijn.

Blockchain en bedrijfsmatige consistentie – het organogram

De invloed van nieuwe technologieën zoals blockchain en Internet of Things is stukje bij beetje al dagelijks om ons heen te zien, van de Tesla auto die zelf kan rijden tot het bedienen van de kamertemperatuur op afstand. En dit is nog maar het begin. Daarbij komt dat de ontwikkeling van de stand der techniek over het algemeen harder gaat dan het acceptatievermogen in de maatschappij en het bedrijfsleven. Zo is veel van wat wij kunnen bedenken technisch allang mogelijk en is het nog slechts een kwestie van tijd voor wij er in de dagelijkse praktijk iets van terug zien.

Voor de functies zoals wij die kennen in een organisatiestructuur die steeds meer bestaat uit tijdelijke teams die samenwerken aan de projecten van dat moment, zal ook een verandering plaatsvinden. Functies zijn niet meer statisch maar worden dynamisch. Competentiemanagement gaat een centrale rol spelen, want de leden van de teams worden gekozen op basis van competenties.

Zoals gezegd zullen we een series blogs gaan publiceren rondom Blockchain. Dit was de eerste, waarin we in het algemeen hebben aangegeven op welke onderdelen van de samenleving en van het bedrijfsleven deze nieuwe technologie invloed zal gaan hebben. In volgende afleveringen zullen we dieper op de materie in gaan duiken en onder andere naar de volgende onderwerpen kijken:

  • Blockchain en shared ledgers
  • Blockchain en de supply chain
  • Mogelijkheden en onmogelijkheden van blockchain binnen e-commerce
  • Wallet payments zoals Apple Pay, Google Wallet, en Paypal
  • Vormen van permissioned ledger zoals DNBcoin en RSCoin
  • Traditionele vormen van betalingen die geschikt zijn voor een blockchain use case
  • Settlements voor alle varianten in payments
  • Risico’s, blockchain en Internet of Things (IoT)
  • Proof of Concept (PoC), Proof of Stake (PoS), Proof of Work (PoW) en use cases
  • Onderwijs en nieuwe technologieën
  • Verandering en transformatie van bedrijfsprocessen
  • Het nieuwe functieprofiel
  • De circulaire economie
  • E-commerce, digitale marketing en unified communications, en nieuwe technologieën

Dit blog is ingezonden door Yvette de Koste, Managing Director van Ice House Netherlands B.V., de Nederlandse vestiging van Ice House, een bouwer van mobiele apps en Google Certified Developer Agent uit Jakarta, Indonesië.