Thales is klaar voor disruptie met quantum en AI

Abonneer je gratis op Techzine!

Thales doet actief onderzoek naar het evolueren van zijn oplossingen door middel van disruptieve technologieën. Volgens het bedrijf gaan quantumtechnologie en kunstmatige intelligentie (AI) een significante rol spelen in de toekomst. Er zijn zelfs al nieuwe Thales-technologieën klaar om geadopteerd te worden, maar vanwege regels en processen uit kritieke sensoren laat de implementatie nog op zich wachten. Tot op zeker hoogte zou je kunnen zeggen dat Thales met zijn technologie dus verder is dan de buitenwereld, wat de nodige vragen oproept.

We waren recent op de InnovDays van Thales, waar de innovaties voor de komende jaren belicht werden. Tijdens het event was duidelijk te merken dat Thales gelooft in de toepassing van quantumtechnologie en AI, zowel binnen de kritieke sectoren waar het actief is als voor de grote massa. Het zullen wel eerst de grotere organisaties zijn die hele waardevolle toepassingen gebruiken vanwege de hoge kosten, zo is Thales van mening, maar na verloop van tijd zal door commercialisering meer massa-adoptie plaatsvinden. Opkomende technologieën doorlopen vaker zo’n route, bewijst het verleden.

Tegenover deze visie staat ook dat quantumtechnologie en AI al toepasbaar zijn. Hoewel de technologieën als revolutionair beschouwd worden, maken hedendaagse oplossingen er al gebruik van. De verwachting is echter dat de ware potentie nog niet bereikt is. Vandaar dat men er vanuit gaat dat er veel disruptie plaats zal gaan vinden. Voor Thales zullen dit in het bijzonder de gebieden van security, defensie, het openbaar vervoer, de luchtvaart en de ruimtevaart zijn. Aan deze sectoren levert het bedrijf hardware en software.

Meest praktische quantumtechnologie

Om de hardware en software geavanceerder te maken, werkt Thales samen met het Franse nationaal centrum voor wetenschap en technologie (CNRS), de universiteit van Parijs en een aantal startups. Deze partijen komen zoveel mogelijk samen op één locatie in Parijs, waar ze laboratoria ter beschikking hebben om onderzoek te doen naar toepassingen. Logischerwijs wordt daar besloten welke projecten echt de potentie hebben om significante veranderingen te bewerkstelligen. Thales eist vaak dat de quantum-ideeën betrekking hebben op het bevorderen van sensoren, communicatiesystemen of quantum computers.

Door onderzoek te doen naar nieuwe sensoren en radars hoopt Thales veel accurater waarnemingen te kunnen doen. Momenteel worden Thales-radarsystemen bijvoorbeeld ingezet voor militaire operaties. De luchtmacht gebruikt de systemen om tot in de detail te weten wat er om hen heen gebeurt. De huidige systemen spotten al kruisrakketen en helikopters, en kunnen ook prima onderscheid maken tussen verschillende objecten. De realiteit is echter ook dat het luchtruim steeds voller en geavanceerder wordt. Dat vereist nauwkeurigere sensoren, want het kan zomaar zijn dat een kwaadaardige drone straks moeilijk te onderscheiden is van een ander object. Een sensorsysteem op basis van quantumsensoren kan zoiets veel accurater waarnemen. In deze specifieke situatie zorgen de sensoren ervoor dat de piloten beter kunnen timen en positioneren. Thales denkt dat deze voordelen er uiteindelijk voor zorgen dat quantumsensoren in veel sectoren toepasbaar worden. Een arts zou ze bijvoorbeeld in kunnen zetten om tumoren in een heel vroeg stadium te detecteren. Op de toekomstige toepassingen zullen we nu soms zelfs geen zicht hebben, omdat we er simpelweg nog niet aan denken.

Naast het vernieuwen van sensoren met behulp van quantum technologie, bekijkt Thales ook of communicatie beter kan verlopen. Ook hier geldt dat de onderzoeken de militaire operaties kunnen bevorderen. Eenheden gebruiken Thales-communicatiesystemen voor het uitvoeren van missies, zodat ze eenvoudig informatie uit kunnen wisselen. Dit moet zeer nauwkeurig en veilig gebeuren, want een foutje kan in het voordeel van de tegenstander werken. Aangezien de tegenstander steeds meer geavanceerde middelen in gaat zetten, is het niet ondenkbaar dat zij op termijn hun voordeel halen uit het kraken van systemen. Door quantumtechnologie toe te passen op communicatiesystemen, moet dat volgens Thales onmogelijk worden. Hiervoor wordt dan met name quantumencryptie ingezet, wat moet leiden tot systemen die haast niet te kraken en zeer betrouwbaar zijn.

Thales denkt dat de quantumsensoren en quantumcommunicatie binnen enkele jaren op een goede adoptiegraad kunnen rekenen. Een bewijs hiervan is de deelname van Thales aan het Europese OPENQKD, een initiatief dat ervoor zorgt dat Europese landen infrastructuur implementeren om quantumcommunicatie te testen. Hier moeten kritieke sectoren als de gezondheidszorg en telecom van kunnen profiteren.

Quantumcomputing stuk verder weg

In tegenstelling tot de sensoren en communicatiesystemen is het toepassen van quantumcomputers iets wat voorlopig nog niet toegepast zal worden. Dat is op zich logisch, want ondanks dat er al geruime tijd over quantumcomputing gesproken wordt is het een technologie die moeilijk praktisch hard te maken is. De meeste experts zijn het erover eens dat het een innovatie is om problemen op te lossen die nu nog onoplosbaar zijn, en enkele voorbeelden zijn wel te noemen. Wanneer we echt in een wereld met veel quantumcomputers leven, is echter veel onduidelijker. De technologie heeft simpelweg tijd nodig voor doorontwikkeling.

Desalniettemin gelooft Thales heilig in quantumcomputing, vanwege de berekeningen die er mogelijk zijn. Deze berekening komen tot stand met behulp van qubits. Bij een traditionele computer kan een bit alleen de waarde nul of één hebben. Een qubit kan daarentegen een nul of een één zijn of een nul én een één tegelijkertijd. Dit vanwege het verwerkingsproces van een opdracht, waar misschien wel meerdere uitkomsten mogelijk zijn. Je zou dit proces kunnen vergelijken met het stellen van een vraag die meerdere juiste antwoorden kent. Men gaat ervan uit dat deze aanpak nieuwe kansen biedt, aangezien complexe berekeningen snel gedaan kunnen worden.

Kunstmatige intelligentie al toegepast

De laatste disruptieve technologie waar Thales in gelooft, is AI. Hierbij streeft het bedrijf ernaar om uitsluitend AI in te zetten van het allerhoogste niveau, merkten we eerder op. In het kort komt het er op neer dat Thales van mening is dat hedendaagse AI vaak nog dom is. Om meer intelligentie te realiseren kijkt het bedrijf daarom naar algoritmes die uitleggen hoe ze tot hun besluiten komen. Door te focussen op de uitleg is het mogelijk om fouten te herstellen en de AI te perfectioneren.

De lat ligt bij Thales dus best hoog, waardoor het soms nog wachten is op daadwerkelijke implementatie. De waarde voor een specifieke gebruikstoepassing moet zich eerst echt bewijzen, voordat de technologie echt gebruik wordt.

Toch past Thales binnen zijn oplossingen al AI toe, maakte het bedrijf duidelijk tijdens InnovDays. Zo heeft het een check-in gate met AI aan boord gebouwd voor transportdienstverleners. Hiervoor worden in de basis twee technologieën ingezet: gezichtsherkenning en een ticketsysteem. Om door het poortje te komen moet de gebruiker zich registreren door middel van de app, daarna kan een scan bij het poortje toegang verlenen. Op zich een best fijne toepassing ten opzichte van traditionele toepassingen, waar wel eens irritaties voorkomen zoals het kwijt zijn van een kaartje. Dit systeem wordt al op vluchthavens getest, maar de toepassing zou ook kunnen liggen bij spoorwegbedrijven.

Belemmering voor innovatie

De ideeën van Thales zijn vaak mooi, alleen de realiteit is echter ook dat het bedrijf soms belemmerd wordt in het doorvoeren van innovaties. Doordat Thales actief is in kritieke sensoren, heeft het te maken met allerlei regels en procedures. Zo werd er ook een nieuw systeem voor in de cockpit van een vliegtuig getoond tijdens InnovDays, waarvan men verwacht dat het pas over ongeveer vijf jaar geïmplementeerd zal worden. Het systeem is zo goed als af, daarna moeten de certificeringsprocessen vanuit de luchtvaartsectoren nog gefinaliseerd worden. Doordat dit proces enkele jaren in beslag neemt, dreigt er het gevaar te ontstaan dat de luchtvaartsector straks alweer verouderde technologie gebruikt. Dat soort situaties zijn verre van ideaal, maar wel iets waar Thales tegenaan loopt.

Heldere visie die realiteit moet worden

De manier waarop Thales disruptieve technologieën benadert is best helder. Het gelooft dat quamtumsensoren, quantumcommunicatie en quantumcomputing door zullen breken op alle mogelijke manieren, en ook AI zal de nodige verandering teweeg brengen.

Wel moet de praktijk uit gaan wijzen hoe waardevol de technologieën werkelijk zijn voor Thales. Als de overheid straks te laat is met het in gebruik nemen van AI vanwege wet- en regelgeving, dan dreigt er een achterstand te ontstaan. Thales kan hier zelf weliswaar niets aan doen, maar het is wel een vervelend obstakel.

We zijn dan ook benieuwd wat de disruptieve technologieën nog verder kunnen gaan betekenen. Thales is zelf immers zelf soms klaar om verandering te bewerkstelligen, maar de sectoren nog niet.