Het kabinet maakt bekend dat er in de komende negen maanden geen bouwvergunningen voor hyperscale datacenters worden verleend. Volgens het kabinet is de periode nodig om nieuwe, strengere regels voor de bouw van hyperscale datacenters op te stellen.

“Het kabinet wil voorkomen dat er door heel Nederland hyperscale datacenters worden gebouwd”, schrijft minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) in een kamerbrief. “Dat vraagt om meer landelijke regie door aanscherping van de regels. Totdat de regels er zijn is besloten nieuwe bouwaanvragen aan te houden en niet in te willigen voor een duur van negen maanden.”

Hyperscale datacenters zijn datacenters van 10 hectare en een elektriciteitsaansluiting van 70 megawatt of meer. In de komende negen maanden worden er geen bouwplannen voor hyperscale datacenters goedgekeurd.

Waarom?

De Jonge zegt de periode nodig te hebben om voorwaarden voor bouwvergunning en bouwregels aan te scherpen. De minister hoopt de aanleg van hyperscale datacenters te beperken tot locaties met aansluitingen op windenergie aan de kust. Volgens De Jonge worden vergunningsaanvragen over negen maanden weer in behandeling genomen.

Twee locaties zijn uitgezonderd: Eemshaven (gemeente Het Hogeland) en Middenmeer (Hollands Kroon). De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) stelt dat deze locaties geschikt zijn voor de aanleg van hyperscale datacenters. Vandaar redeneert De Jonge dat de locaties beschikbaar moeten blijven.

De NOVI, een richtlijn voor de vergunningsverstrekking en regels van diverse bouwprojecten, is in de afgelopen jaren leidend geweest voor datacenterplannen.

Datacenter Zeewolde

Het besluit heeft geen invloed op de mogelijke aanleg van het Meta-datacenter in Zeewolde. De grond voor het voorgestelde datacenter is eigendom van de Rijksoverheid. De Rijksoverheid stelt voorwaarden aan de verkoop van Rijksgrond. Voldoen de bouwplannen aan de voorwaarden, dan wordt het datacenter mogelijk. De Jonge zegt te wachten op een reactie van gemeente Zeewolde.

Aangezien de Eerste Kamer opriep om voorlopig geen grond voor het datacenter te verkopen, is het onwaarschijnlijk dat het project op de korte termijn van de grond komt.

Veel te laat, veel te weinig

Halverwege 2021 schreef belangenvereniging Dutch Datacenter Association een brandbrief aan minister Stef Blok, de voorganger van De Jonge. De belangenvereniging verzocht het kabinet om de NOVI aan te passen en de aanleg van datacenters op een landelijk niveau te bepalen. Stef Blok kaatste de vraag af. Volgens hem werkte de NOVI prima.

Nu, drie maanden later, doet het kabinet precies wat de Dutch Datacenter Association verzocht. Het is bijna te gek voor woorden dat de bouwregels voor datacenters in de afgelopen jaren door de NOVI zijn bepaald. Beleidsmakers gooiden datacenters op dezelfde hoop als windparken, kantoren en flats.

Nieuwe regels zijn hoognodig, maar als de regering eerder naar de markt had geluisterd, dan was de nieuwe vertraging van negen maanden waarschijnlijk te voorkomen.